अँड्रॉइड रूट म्हणजे काय? – रूट करण्याचे फायदे आणि तोटे

what is android root in marathi
Android रूट म्हणजे काय?

आज या लेखामध्ये आपण Android रूट म्हणजे काय? आणि रूट करण्याचे फायदे आणि तोटे याबद्दल सविस्तर माहिती बघणार आहोत.

तुम्हाला माहित आहे का Android रूट म्हणजे काय त्याचे फायदे आणि तोटे काय आहेत? हे प्रश्न तुमच्यापैकी अनेकांच्या मनात नक्कीच आले असतील.आमचे नियमित वाचक हा प्रश्न दररोज विचारतात की, Android रूट म्हणजे काय? तर आज मी तुम्हाला याबद्दल तपशीलवार सांगणार आहे.

आपल्या सर्वांना हे माहित आहे की अँड्रॉइड हे एक मोबाईल ऑपरेटिंग सिस्टम आहे. एवढेच नाही तर मोबाईलमध्ये वापरल्या जाणाऱ्या सर्व ऑपरेटिंग सिस्टिममध्ये (OS) ही अव्वल स्थानावर आहे. कारण प्रत्येकाच्या हातात आपल्याला अँड्रॉइड स्मार्टफोन पाहायला मिळतो.

वापरकर्ता (user) आणि डिव्हाइसच्या हार्डवेअर (Device Hardware) यांच्यातील दुवा राखणे हे एक OS (Operating System) चे कार्य असते. ज्यावेळी वापरकर्ता आज्ञा (command) देतो,त्यावेळी OS द्वारे, ती कमांड हार्डवेअरपर्यंत पोहोचविली जाते आणि नंतर त्यावर प्रक्रिया करून वापरकर्त्याला आउटपुट (output)दिला जातो. तुम्ही मोबाईल घ्या किंवा कॉम्प्युटर, प्रत्येक डिव्हाईसमध्ये OS असेच कार्य करते. चला तर मग आज जाणून घेऊया अँड्रॉईड रूट म्हणजे काय?

Android रूट म्हणजे काय? | What is Android Root in Marathi

जेव्हा एखादी कंपनी सॉफ्टवेअर (software) बनविते. तेव्हा ती त्याच्याबरोबर काही मर्यादा देखील जोडते, त्यामुळे कोणीही त्याचा चुकीच्या पद्धतीने वापर करू शकत नाही. अँड्रॉइड ही लिनक्सवर आधारित ऑपरेटिंग सिस्टम (Linux based operating system) आहे. जर तुम्ही कधीही लिनक्स वापरला असेल, तर तुम्हाला हे माहित असणे आवश्यक आहे की तो एक ओपन स्रोत (source) OS आहे आणि बहुतेक लोक ते सुरक्षितता (security) आणि हॅकिंगसाठी वापरतात.

तुम्ही जर अँड्रॉईड स्मार्टफोन रूट केले असेल तर तुम्ही आपल्या अँड्रॉईड स्मार्टफोनमध्येही अशा अनेक गोष्टी करू शकता. रूटच अर्थ मूळ आहे ; ते तुम्हाला Android च्या मुळाशी जाण्यास मदत करते. अँड्रॉइड फोन रूट केल्याशिवाय तुम्ही कोणतेही काम करू शकत नाही कारण तुम्हाला त्याच्या सिस्टम फाइल्समध्ये (System Files) प्रवेश करण्याची परवानगी मिळत नाही.

कॉम्प्युटरमधील कोणत्याही सॉफ्टवेअरवर राईट क्लिक केल्यावर तुम्हाला “Run as administrator” हा पर्याय मिळतो. त्याचप्रमाणे, तुम्ही तुमचा मोबाइल रूट करता, त्यावेळी तुम्ही तुमचा फोन प्रशासक शक्तीसह (administrator power) वापर करू शकता. आपण असेही म्हणू शकतो की रुट केलेल्या अँड्रॉइड स्मार्टफोनमध्ये तुम्हाला काहीही करण्याचे स्वातंत्र्य मिळते, कारण त्याच्या सर्व मर्यादा (limitations) मुळापासून दूर होतात.

अँड्रॉईड फोन कसा रूट करायचा?

आपण आपला Android फोन दोन प्रकारे रूट करू शकतो. पहिला संगणकाच्या मदतीने आणि दुसरा संगणकाच्या मदतीशिवाय. यापैकी अँड्रॉइड फोन संगणकाशिवाय रूट करणे हे खूप सोपे काम आहे आणि ते कोणीही करू शकते. यासाठी तुम्ही KingRoot अॅप वापरू शकता.

Kingroot अॅपने फोन कसा रूट करायचा?

Step1- सर्वप्रथम तुम्हाला किंगरूटच्या अधिकृत वेबसाइटवर (Official Website) जाऊन किंगरूटची नवीन आवृत्ती डाउनलोड (download) करावी लागेल.

Step2- जर तुम्ही यापूर्वी कधीही इंटरनेटवरून अॅप डाउनलोड केले नसेल तर तुम्हाला तुमच्या फोनमध्ये काही सेटिंग बदलावे लागेल त्यामुळे अॅप सहज इंस्टॉल (Install) करता येईल.

Step3- यासाठी तुम्हाला फोनच्या सेटिंगमध्ये जावे लागेल आणि नंतर सिक्युरिटीवर क्लिक करावे लागेल. यानंतर, अज्ञात स्त्रोतांच्या (unknown sources) पर्यायावर (option) जाऊन परवानगी द्यावी लागेल. यानंतर तुम्ही कोणतेही अॅप सहज इन्स्टॉल करू शकता.

Step4- येथे Kingroot install करा.

Step5– Kingroot अँप install केल्यानंतर, तुम्हाला “root access unavailable” status दिसेल आणि त्याखाली तुम्हाला “Get Now” बटण देखील दिसेल त्यावर क्लिक करा. यावर क्लिक केल्यानंतर, रूटिंग सुरू होईल आणि 97% मध्ये थांबेल.

Step6- यानंतर तुम्हाला continue वर क्लिक करावे लागेल. यासह, अॅपची शुद्धीकरण प्रणाली डाउनलोड (purify system download) करणे सुरू होईल.

Step7– डाउनलोड पूर्ण झाल्यानंतर, तुमचा फोन पूर्णपणे रूट झालेला असेल. यानंतर स्टेटसमध्ये “ऑप्टिमल स्टेट (optimal state) लिहिलेले दिसेल.

अँड्रॉइड फोन रुट आहे की नाही हे कसे तपासायचे?

हा प्रश्न तुमच्या मनात नक्कीच आला असेल की मी माझा अँड्रॉईड फोन रूट केलेला आहे. पण माझा अँड्रॉईड फोन रुट आहे की नाही हे कसे कळणार? याचे उत्तर अगदी सहज आपल्याला देता येईल. कारण Google च्या Playstore मध्ये Root Checker नावाचे एक अॅप आहे,त्याचा वापर करून तुम्ही तुमच्या फोनची रूट स्थितीविषयी माहिती मिळवू शकता.

तुमचा फोन रूट झालेला असेल तर तो तुम्हाला हिरव्या रंगाची स्थिती (green colour status) दर्शवेल आणि तिथे लिहलेला असेल की, रूट ऍक्सेस योग्यरित्या (Root access is properly installed) स्थापित झालेला आहे. जर तुमचा फोन रुट (root) नसेल तर इथे तुमची लाल रंगाची स्थिती (Red colour status) दिसेल आणि त्यावर लिहलेला असेल की रूट ऍक्सेस (root access) योग्यरित्या स्थापित झालेला नाही. याच्या मदतीने तुम्हाला तुमच्या अँड्रॉईड फोनचे रूट स्टेटस (स्थिती) कळेल.

फोन रूट करण्याचे फायदे | Benefits of Android Rooting

फोन Root करण्याचे फायदे बरेच आहेत. म्हणूनच प्रत्येकाला Android रूटिंगबद्दल जाणून घ्यायचे असते. मी खाली काही महत्त्वाचे मुद्दे दिले आहेत, त्यामुळे फोन रूट केल्याने काय होते हे समजणे तुम्हाला सोपे जाईल.

१ फोनची कार्यक्षमता आणि बॅटरी लाइफ:- तुमचा मोबाईल रुट असेल तर तुम्ही अॅप्लिकेशन्सच्या (Application) मदतीने तो overclock करून त्याची कार्यक्षमता (Performance) वाढवू शकता. यासोबतच अंडरक्लॉक करून तुम्ही मोबाईलची बॅटरी लाइफ देखील वाढवू शकता. पण तुम्ही हे दोन्ही एकत्र करू शकत नाही. तुम्हाला यापैकी एक प्रक्रिया निवडावी लागेल. तुम्हाला हवे असल्यास तुम्ही या दोघांमध्ये समतोल साधून वेग (speed) आणि बॅटरी (battery) या दोघांना मोबाईलमध्ये वाढवू शकता.

२ विसंगत अॅप्स इन्स्टॉल करू शकता:- काही जुनी अॅप्स नवीन Android (verson) आवृत्त्यांमध्ये काम करत नाहीत. पण रूटच्या मदतीने तुम्ही त्यांना चालवू शकता. काही अॅप्स पूर्णपणे चालत नाहीत, परंतु ते काही प्रमाणात चालतात.

३ सिस्टम अॅप्स अनइंस्टॉल करू शकतात:- तुमच्या फोनसोबत येणाऱ्या अॅप्सना सिस्टम अॅप्स म्हणतात. तुम्ही हे अॅप्स अनइंस्टॉल करू शकत नाही. पण रुट केलेल्या मोबाईलमध्ये हे अप्स अनइंस्टाल करू शकता.

४ अनेक रूट ओन्ली अॅप्स रन करू शकतात:- असेही काही अॅप्स आहेत जे रूट अॅक्सेसशिवाय चालत नाहीत. तुम्ही रूट केलेल्या मोबाईलमध्ये ते आरामात चालवू शकता. आणि तुमच्या मोबाईलचे वैशिष्ट्य देखील वाढवू शकता.

५ मोबाईला सानुकूलित (Customization) करू शकता:- कस्टम रॉमच्या (Custom ROM) मदतीने तुम्ही तुमच्या मोबाईलला नवीन लुक देऊ शकता. यासह, तुम्ही त्याचे आयकॉन, नोटिफिकेशन बार, colour. Font आणि असे अनेक elements मध्ये बदल करू शकता.

६ तुम्ही संपूर्ण डिव्हाइसचे बॅकअप घेऊ शकता:- टायटॅनियम बॅकअप (Titanium Backup) नावाचा एक अर्ज (application) आहे. त्याच्या मदतीने तुम्ही तुमचा सर्व डेटा बॅकअप घेऊ शकाल.समजा समोर तुमच्या मोबाईलमध्ये काही प्रॉब्लेम आलेत किंवा तुम्ही फोन फॉरमॅट (Formate) केलात, तर तुम्ही ते पुन्हा जुन्या मोबिलेप्रमाणे वापर करू शकाल.

Android रूट करण्याचे तोटे

प्रत्येक नाण्याला दोन बाजू असतात. त्याचप्रमाणे प्रत्येक कामाचे 2 परिणाम असतात. अँड्रॉइड रूटचे जसे फायदे आहेत त्याचप्रमाणे  काही तोटे देखील आहेत. मोबाईल रूट करण्याचे तोटे यांची माहिती पाहूया.

१ तुमचा फोन सदोष असू शकतो:- जर तुमचे रूटिंग तंत्र (rooting technology) नीट काम करत नसेल तर तुमचा फोन पूर्णपणे खराब होऊ शकतो. तुमचा फोन आणखी बूट होत नाही आणि तो Android लोगोमध्ये थांबतो. जर तुम्हाला खात्री नसेल तर तुम्ही प्रयत्न करू नका.

२ रूटिंग वॉरंटी नष्ट करते:- प्रत्येक फोनवर एक वर्षाची वॉरंटी असते. जर तुम्ही ते रूट केले तर त्याची वॉरंटी जाते. पण तुम्हाला घाबरण्याची गरज नाही. तुम्ही ते अनरूट केल्यास, वॉरंटी पुन्हा लागू होते. कारण तुमचा फोन आधी रूट झाला होता हे सर्व्हिस सेंटरला कधीच कळणार नाही.

३ आणखी अपडेट समस्या आहे:- रूट सह तुम्ही तुमचा स्मार्टफोन कधीही नवीन (version) आवृत्तीवर अपडेट (update) करू शकत नाही. तुम्हाला प्रथम फोन अनरूट करावे लागेल, त्यानंतर तुम्ही ते अपडेट करू शकाल. कधी कधी अनरूट केल्यानंतरही अपडेट काम करत नाही. यामध्ये तुम्हाला तुमचा फोन फॉरमॅट (format) करावा लागेल. आणखी एक समस्या आहे की प्रथम rooting procedure झाल्यानंतर आपला मोबाइल कार्य करत नाही. प्रत्येक नवीन Android version वर नवीन rooting procedure असते.

FAQ

प्रश्न – Android फोन रूट करणे योग्य आहे का?

उत्तर – याचे उत्तर होय आणि नाही असे आहे. होय, यासाठी कारण याच्या मदतीने तुम्हाला अनेक नवीन फीचर्स मिळू शकतात जे तुम्हाला पूर्वीच्या Android फोनमध्ये मिळत नाहीत. नाही यासाठी कारण ते तुमच्या फोनची वॉरंटी रद्द करते. त्यामुळे नेहमी जुन्या फोनवर रूटिंग करावे.

प्रश्न – iOS मध्ये फोन रूटिंगला काय म्हणतात?

उत्तर – फोन रूट करणे याला iOS मध्ये JAIL Breaking असे म्हणतात.

प्रश्न – मी माझा फोन विनामूल्य रूट करू शकतो?

उत्तर – होय. तुमचा Android फोन रूट करण्यासाठी तुम्ही मोफत अॅप्स वापरू शकता. हे अॅप्स फोन रूट करण्यास सक्षम आहेत.

प्रश्न – Android रूट माझ्या डिव्हाइसची वॉरंटी रद्द करते का?

उत्तर – होय, अँड्रॉइड रूट केल्याने तुमच्या डिव्हाइसची वॉरंटी रद्द होते. तुमचा फोन रूट करणे म्हणजे तुम्ही उत्पादन (फोन) अशा प्रकारे वापरत आहात जे निर्मात्याने तयार केलेले नाही. त्यामुळे, अशा परिस्थितीत, तुम्ही तुमचा मोबाइलची वॉरंटी अंतर्गत बदलू शकत नाही.

प्रश्न – Android रूटिंग अॅप काय आहेत?

उत्तर – Android Rooting Apps हे प्रोग्राम आहेत जे तुम्हाला तुमच्या फोनवर किंवा कोणत्याही डिव्हाइसवर पूर्ण नियंत्रण देतात ते तुम्हाला तुमच्या फोनचा वेग आणि बॅटरी लाइफ वाढवण्यास मदत करतात. हे अॅप्लिकेशन तुम्हाला कोणत्याही अॅपमध्ये जाहिराती ब्लॉक करण्यास मदत करतात. असे अनेक प्रोग्राम्स तुम्हाला तुमच्या मोबाईलमध्ये लपवलेल्या महत्त्वाच्या फाईल्स ऍक्सेस करण्यास मदत करतात.

आज तुम्ही काय शिकलात?

या पोस्टमध्ये मी तुम्हाला Android रूट काय आहे याबद्दल संपूर्ण माहिती दिलेली आहे.आणि मला आशा आहे की तुम्हाला रूट (root) काय आहे हे समजले असेल. मी तुम्हा सर्व वाचकांना विनंती करतो की तुम्ही ही माहिती तुमच्या शेजारी, नातेवाईकांना, तुमच्या मित्रमंडळींनाही शेअर करा म्हणजे लोकांमध्ये Android phone विषयी जागृती होईल आणि सर्वांना त्याचा खूप फायदा होईल. तुम्हाला ही पोस्ट आवडली असेल तर आपल्या प्रतिक्रिया कंमेंटद्वारे कळवा.

written by – H.G.Shilpa

Leave a Comment